
پسته یکی از محبوبترین مغزها در میان انواع آجیل و خشکبار است و به شکلهای مختلفی مانند خام، شور و بوداده مصرف میشود. اما هنگام خرید پسته ممکن است این سؤال مطرح شود که پسته خام بهتر است یا شور؟این راهنمای خرید پسته که با اقتباس از بلاگ آجیل فروشی رضا آجیل چی نوشته شده است، میتواند با بررسی تفاوتهای این دو نوع، انتخاب مناسبتری را برایتان مشخص کند.
در واقع، پسته خام و شور از نظر مقدار پروتئین، چربیهای مفید، فیبر و بسیاری از مواد مغذی شباهت زیادی دارند؛ تفاوت اصلی به نمک افزوده، روش فرآوری، طعم و نوع مصرف آنها مربوط میشود. برای نمونه، دادههای تغذیهای پسته خام نشان میدهد که این مغز در هر ۱۰۰ گرم حدود ۲۰ گرم پروتئین و بیش از ۱۰ گرم فیبر دارد.

پسته خام همان مغز پستهای است که بدون افزودن نمک و معمولاً بدون فرآوری حرارتی عرضه میشود. طعم آن ملایمتر است و به دلیل نداشتن نمک افزوده، گزینه مناسبی برای افرادی است که رژیم کمنمک دارند یا میخواهند پسته را در غذا و شیرینی استفاده کنند.
در مقابل، پسته شور با افزودن نمک و معمولاً طی فرآیند حرارتی آماده میشود. همین فرآیند باعث ایجاد طعم قویتر و جذابتر میشود و آن را به یکی از گزینههای محبوب برای پذیرایی و میانوعده تبدیل میکند.
تفاوت ارزش غذایی این دو نوع پسته بیشتر از آنکه به حذف مواد مغذی مربوط باشد، به میزان نمک افزوده و روش فرآوری مربوط است. اعداد زیر تقریبی هستند و با توجه به میزان نمک، روش فرآوری و نوع محصول تغییر میکنند. برای مقایسه، پسته خام در هر ۱۰۰ گرم حدود ۵۶۰ کیلوکالری، ۲۰.۲ گرم پروتئین و ۱۰.۶ گرم فیبر دارد.
| ماده غذایی در ۱۰۰ گرم | پسته خام | پسته شور* |
|---|---|---|
| انرژی | حدود ۵۶۰ کیلوکالری | حدود ۵۶۰ تا ۵۸۰ کیلوکالری |
| پروتئین | حدود ۲۰ گرم | حدود ۲۰ تا ۲۱ گرم |
| چربی | حدود ۴۵ گرم | حدود ۴۵ تا ۴۶ گرم |
| کربوهیدرات | حدود ۲۷ گرم | حدود ۲۸ گرم |
| فیبر | حدود ۱۰.۶ گرم | حدود ۱۰ گرم |
| پتاسیم | حدود ۱۰۲۵ میلیگرم | حدود ۹۵۰ میلیگرم |
| سدیم | حدود ۱ میلیگرم | بسته به میزان نمک، بسیار بیشتر |
برای پاسخ دقیق به سؤال پسته خام بهتر است یا شور؟ باید معیارهای مختلفی را در نظر گرفت. ممکن است پسته خام برای یک فرد انتخاب مناسبتری باشد، در حالی که فرد دیگری به دلیل طعم و کاربرد، پسته شور را ترجیح دهد.
پسته خام به دلیل طعم طبیعی، گزینه مناسبی برای تهیه انواع شیرینی، دسر، بستنی، کره پسته، سالاد و غذاست. پسته شور بیشتر بهعنوان تنقلات، میانوعده و خوراکی پذیرایی مصرف میشود.
بنابراین هنگام خرید پسته ابتدا مشخص کنید محصول را برای چه کاربردی میخواهید.

پسته خام طعمی طبیعی، ملایم و کمی شیرین دارد و مزه اصلی مغز پسته را بهتر نشان میدهد. در مقابل، نمک موجود در پسته شور باعث میشود طعم آن قویتر و اشتهابرانگیزتر باشد.
اگر هدف شما استفاده از پسته در دسر، بستنی، کیک، شیرینی یا غذاست، نوع خام معمولاً انتخاب کاربردیتری است؛ اما برای مصرف مستقیم و پذیرایی، پسته شور طرفداران زیادی دارد.
پسته شور را نمیتوان ماده غذایی فاقد ارزش دانست. بخش زیادی از پروتئین، چربیهای غیراشباع، فیبر و مواد معدنی موجود در پسته همچنان در آن وجود دارد. تفاوت مهم این است که با افزودن نمک، میزان سدیم محصول افزایش پیدا میکند.
برای افرادی که باید مصرف سدیم خود را محدود کنند، پسته خام یا انواع کمنمک انتخاب مناسبتری است.
ماندگاری پسته فقط به خام یا شور بودن آن وابسته نیست و عواملی مانند تازگی، میزان رطوبت، نوع بستهبندی، دما و شرایط نگهداری نقش مهمی دارند.
به همین دلیل، تصور اینکه پسته شور صرفاً به دلیل نمک همیشه ماندگاری بسیار بیشتری دارد، دقیق نیست. نگهداری پسته در محیط خشک، خنک و دور از نور و رطوبت اهمیت زیادی دارد.
هر دو نوع پسته میتوانند پروتئین، فیبر، چربیهای مفید، ویتامینها و مواد معدنی مختلفی در اختیار بدن قرار دهند. دادههای تغذیهای پسته خام نشان میدهد که این مغز منبع قابلتوجهی از مس، منیزیم، فسفر، پتاسیم و ویتامین B6 است.
تفاوت اصلی زمانی اهمیت پیدا میکند که میزان نمک مصرفی را در نظر بگیریم. بنابراین برای مصرف روزانه، بهخصوص در رژیمهای کمنمک، پسته خام یا کمنمک انتخاب منطقیتری است.
پسته حاوی مقدار قابلتوجهی فیبر است و مصرف متعادل آن میتواند بخشی از نیاز روزانه به فیبر را تأمین کند.
با این حال، تفاوت گوارشی بین خام و شور در افراد مختلف یکسان نیست. نمک و ادویه زیاد ممکن است برای بعضی افراد باعث تشنگی یا ناراحتی گوارشی شود. همچنین مصرف حجم زیاد پسته، به دلیل چربی و فیبر بالا، ممکن است برای برخی افراد احساس سنگینی ایجاد کند.
قیمت پسته به عواملی مانند نوع پسته، رقم، اندازه، درصد خندان بودن، کیفیت، تازگی و فصل خرید بستگی دارد. بنابراین نمیتوان گفت پسته شور همیشه یا در همه فروشگاهها گرانتر از پسته خام است.
در خرید پسته بهتر است قیمت را در کنار کیفیت و نوع محصول بررسی کنید، نه اینکه تنها بر اساس خام یا شور بودن تصمیم بگیرید.

پسته حاوی ترکیبات گیاهی و آنتیاکسیدانی است و این ترکیبات بخشی از ارزش تغذیهای آن را تشکیل میدهند. البته میزان و نوع این ترکیبات میتواند تحت تأثیر نوع فرآوری قرار گیرد و نمیتوان بدون بررسی شرایط فرآوری گفت که همه پستههای خام یا شور دقیقاً ارزش یکسانی دارند.
در هر صورت، پسته خام به دلیل حداقل فرآوری و نداشتن نمک افزوده، انتخاب سادهتری برای افرادی است که میخواهند خوراکی را با کمترین افزودنی مصرف کنند.
پسته به دلیل داشتن پروتئین، فیبر و چربی، میتواند به ایجاد احساس سیری کمک کند. اما نباید فراموش کرد که آجیلها انرژی بالایی دارند؛ بنابراین مقدار مصرف اهمیت زیادی دارد.
اگر هدف کنترل وزن است، پسته خام یا کمنمک میتواند انتخاب مناسبی باشد؛ بهخصوص اگر مقدار مشخصی از آن بهعنوان میانوعده مصرف شود و خوردن آن به شکل ناخودآگاه و بدون اندازهگیری نباشد.
در ادامه، پاسخ چند پرسش رایج را بررسی میکنیم تا انتخاب میان این دو نوع پسته سادهتر شود.
بله، پسته شور مانند پسته خام حاوی انرژی، چربی و پروتئین است و میتواند بخشی از انرژی موردنیاز بدن را تأمین کند. اما انرژی بیشتر آن به دلیل وجود نمک نیست و افزودن نمک ارزش انرژیزایی قابلتوجهی ایجاد نمیکند.
خیر. پسته شور همچنان حاوی پروتئین، فیبر، چربیهای مفید و مواد معدنی است. تفاوت مهم آن با نوع خام، وجود سدیم افزوده است. بنابراین عبارت «پسته شور فاقد مواد مغذی است» صحیح نیست.
اگر بخواهیم یک انتخاب عمومی و مناسب برای مصرف روزانه داشته باشیم، پسته خام یا کمنمک معمولاً انتخاب بهتری است؛ زیرا سدیم افزوده کمتری دارد. اما برای فرد سالمی که محدودیت مصرف نمک ندارد، مقدار متعادل پسته شور نیز میتواند بخشی از رژیم غذایی باشد.
«شور» به وجود نمک افزوده اشاره دارد، در حالی که «بوداده» به روش فرآوری با حرارت مربوط میشود. بنابراین یک پسته میتواند بوداده بدون نمک باشد یا همزمان بوداده و شور باشد. هنگام خرید پسته بهتر است علاوه بر این عنوانها، برچسب محصول و میزان نمک و افزودنیهای آن را نیز بررسی کنید.
در نهایت، پاسخ سؤال پسته خام بهتر است یا شور؟ به هدف شما از مصرف بستگی دارد. اگر کاهش مصرف نمک، استفاده در آشپزی یا برخورداری از طعم طبیعی برایتان اولویت دارد، پسته خام گزینه مناسبی است. اگر طعم شور و ترد را بیشتر میپسندید، پسته شور نیز میتواند در حد متعادل مصرف شود.
هنگام خرید پسته نیز بهتر است بهجای تمرکز صرف بر خام یا شور بودن، تازگی، کیفیت، سلامت مغز، شرایط نگهداری، میزان نمک و اعتبار فروشنده را بررسی کنید. در نهایت، مقدار مصرف نیز به اندازه نوع پسته اهمیت دارد؛ چراکه حتی یک خوراکی مغذی در صورت مصرف بیش از نیاز میتواند کالری زیادی وارد رژیم غذایی کند.
