نوروپاتی دیابتی چیست؟

تقریبا ۶۰ درصد بیماران مبتلا به دیابت در معرض خطر ابتلا به نوروپاتی دیابتی قرار دارند. نوروپاتی دیابتی بیماری اختلال در اعصاب محیطی است که بر اثر عوامل مختلفی مثل تنظیم نبودن قند خون، فشار خون بالا و سبک زندگی نادرست ایجاد می‌شود. علائم نوروپاتی دیابتی در انواع این بیماری مختلف است و به‌ وسیله داروهای تنظیم فشار و قند خون التیام می‌یابند. برای تشخیص نوروپاتی دیابتی حتما به پزشک مراجعه کنید؛ این بیماری در مواردی باعث از دست رفتن اندام دست و پا می‌شود. در این مقاله به بررسی کامل نوروپاتی دیابتی می‌پردازیم. مطالعه این مطلب کاربردی را از دست ندهید تا بدانید «نوروپاتی دیابتی چیست».

نوروپاتی دیابتی؛ اختلال در کارکرد اعصاب محیطی

نوروپاتی دیابتی یا Diabetic neuropathy باعث اختلال در عملکرد اعصاب محیطی می‌شود. در این بیماری بعضی از اعصاب حسی بدن به‌دنبال دیابت در قسمت‌های مختلف و به‌ویژه پاها از کار می‌افتند. پیام‌های عصبی از طریق اعصاب محیطی به مغز ارسال و از مغز دریافت می‌شوند. با ایجاد اختلال در این اعصاب احساس درد، سوزش و پیام‌های دیگر حسی در مناطق آسیب‌دیده انجام نمی‌شود.

معمولا علائم نوروپاتی دیابتی پس از ۱۰ سال از ابتلای فرد به دیابت ظاهر می‌شوند. بااین‌حال همه افراد مبتلا به دیابت از آغاز ابتلا به این بیماری در معرض نوروپاتی دیابتی قرار دارند. معمولا پزشک متخصص با تجویز داروهای تنظیم فشار خون به جلوگیری از ظهور سریع علائم نوروپاتی دیابتی اقدام می‌کند. پزشک درمانگر باتوجه‌به سابقه بیمار در ابتلا به بیماری‌های فشار خون، میزان قند و وضعیت عمومی به تجویز داروها اقدام خواهد کرد.

برای خرید داروها به داروخانه‌های سراسر شهر یا استان خود مراجعه کنید. سیستم پخش دارو در آدوراطب به‌ نحوی انجام می‌شود که پراکندگی مناسبی از انواع داروها در استان‌های مختلف وجود داشته باشد.

تشخیص نوروپاتی دیابتی چگونه انجام می‌شود؟

اساس تشخیص نوروپاتی دیابتی باتوجه‌به رفلکس‌های پا انجام می‌شود. پزشک درمانگر آزمایش‌، اسکن و حساسیت عضلات پا را بررسی می‌کند. ازآنجایی‌که نوروپاتی به‌مرور باعث ضعیف شدن و در مواردی از بین رفتن اعصاب می‌شود، احتمال آسیب جدی به اندام وجود دارد. بیماران مبتلا به دیابت باید به‌طورمنظم برای بررسی عملکرد صحیح اعصاب محیطی به پزشک مراجعه کنند.

چکاپ‌های دوره‌ای علاوه‌بر بررسی عملکرد اعصاب حسی فرد مبتلا به دیابت، برای تغییر دوز داروهای مصرفی نیز ضروری است. مقاومت به انسولین در افراد مبتلا به دیابت نوع دو به‌مرور زمان تغییر می‌کند. همچنین برخی از این بیماران با رعایت درست رژیم غذایی و ورزش منظم، نیاز به مصرف دوز بالای داروهای کنترل قند را کاهش می‌دهند. برای مثال قرص گلورنتا یکی از داروهایی محسوب می‌شود که ممکن است متخصص غدد برای تنظیم قند خون در بیماران مبتلا به دیابت تجویز کنند. قرص گلورنتا باعث مهار آنزیم دی پپتیدیل پپتیداز  و کاهش قند خون می‌شود.

البته قرص‌های تنظیم قند خون در همه بیماران مبتلا به دیابت نوع یک و دو یکسان نیست؛ دوز و نوع داروی مهارکننده قند خون در افراد باتوجه‌به شرح حال بیمار متفاوت است؛ بنابراین فقط با تجویز پزشک از داروهای کنترل قند خون استفاده کنید. علاوه‌بر این، از تغییر خودسرانه دوز داروهای مهارکننده قند خون بالا خودداری کنید.

کنترل کردن قند خون؛ اولین اقدام ضروری برای نوروپاتی دیابتی

اولین اقدام برای درمان «نوروپاتی دیابتی چیست»؟ کنترل قند خون اساس درمان نوروپاتی دیابتی است. برای کنترل میزان گلوکز خون، فرد مبتلا به دیابت باید به پزشک غدد مراجعه کند. پزشک باتوجه‌به نتایج آزمایش‌ها، وضعیت عمومی بیمار و سوابق بیماری‌های زمینه‌ای برای تجویز دارو اقدام می‌کند. دوز و نوع قرص دیابت در بیماران مختلف متفاوت است. گاهی مصرف خودسرانه و بیش از مقدار تجویزشده باعث افت شدید قند خون در بیمار می‌شود.

علاوه‌بر کنترل قند خون، تنظیم کردن فشار خون عاملی مهم برای درمان نوروپاتی دیابتی است. فشار خون بالا باعث پاره شدن رگ‌های خونی و درنهایت نرسیدن اکسیژن و تغذیه به سلول‌های عصبی می‌شود.

انواع نوروپاتی دیابتی براساس اعصاب آسیب‌دیده

نوروپاتی دیابتی ۴ نوع مختلف دارد که در هر یک بخش مختلفی از اعصاب آسیب می‌بیند. علائم هر نوع نوروپاتی دیابتی نیز ممکن است کمی متفاوت باشد. در ادامه به معرفی انواع نوروپاتی دیابتی می‌پردازیم.

• پریفرال نوروپاتی دیابتی یا نوروپاتی محیطی: در نوروپاتی محیطی به‌عنوان شایع‌ترین نوع نوروپاتی، اعصاب اطراف مغز و نخاع آسیب می‌بیند. این نوع نوروپاتی به‌مرور باعث از کار افتادن اعصاب دست و پا می‌شود.
• نوروپاتی اتونومیک یا خودمختار: نوروپاتی اتونومیک باعث از کار افتادن اعصاب اندام‌های داخلی می‌شود. این نوع نوروپاتی باعث ناتوانی در درک شرایط هیپوگلیسمی نیز خواهد شد.
• نوروپاتی کانونی (فوکال): نوروپاتی فوکال باعث آسیب دیدن تک‌اعصاب می‌شود؛ بنابراین بیمار در کف دست یا پایین پا احساس ضعف دارد.
• نوروپاتی پروگزیمال: نوروپاتی پروگزیمال باعث از بین رفتن اعصاب لگن و ران می‌شود؛ به‌این‌ترتیب بیمار در این نوع نادر از نوروپاتی، اعصاب یک سمت را از دست می‌دهد. آسیب اعصاب به‌مرور به سمت دیگر نیز سرایت می‌کند.

برای درک بهتر انواع نوروپاتی دیابتی باید بدانید که عصب‌های خودمختار، سیگنال‌های مربوط به حفظ تعادل، عرق کردن، گوارش و کارکردهای غیرارادی را جابه‌جا می‌کنند. عصب‌های حرکتی هم سیگنال‌های مربوط به حرکات اندام را انتقال می‌دهند.

دلایل ابتلا به نوروپاتی دیابتی چیست؟

نوروپاتی به اختلال در عملکرد اعصاب محیطی می‌گویند؛ عوامل مختلف اکتسابی و وراثتی باعث ایجاد نوروپاتی می‌شوند. در نوروپاتی دیابتی دو منشاء وراثتی و اکتسابی باعث اختلال در اعصاب خواهد شد. کنترل نشدن قند خون، افزایش وزن، مصرف الکل، استعمال دخانیات، بیماری‌های کبدی و کلیوی و داشتن فشار خون باعث ابتلا به بیماری نوروپاتی می‌شوند.

شناختن علائم نوروپاتی دیابتی؛ راهکاری برای شناسایی سریع‌تر این بیماری

علائم نوروپاتی در انواع مختلف این عارضه متفاوت است. اعصاب آسیب‌دیده و میزان آسیب‌دیدگی نیز از عوامل تاثیرگذار دیگر برای بروز نشانه‌های بیماری نوروپاتی دیابتی است. البته همیشه بیماری نوروپاتی با علامت همراه نیست؛ گاهی تا پیشرفت بیماری نیز نشانه خاصی از نوروپاتی ظاهر نمی‌شود. به‌طورکلی اولین علامت شایع در بیماران مبتلا به نوروپاتی دیابتی، احساس سوزش، گزگز، بی‌حسی در پاها و دست است. در مواردی امکان ضعیف شدن عضلات نیز وجود دارد.

اسهال یا یبوست، کاهش توانایی جنسی، ناتوانی در دفع، کم‌اشتهایی، حالت تهوع، استفراغ و سرگیجه از علائم دیگر بیماری نوروپاتی دیابتی هستند. احساس ضعف و بی حالی یکی از نشانه‌های دیگر نوروپاتی دیابتی است که بر اثر افت ناگهانی قند ایجاد می‌شود.

جلوگیری از پیشرفت نوروپاتی دیابتی با مراجعه به پزشک و مصرف داروهای کنترل قند خون

در این مقاله به بررسی جنبه‌های مختلف بیماری نوروپاتی پرداختیم تا بدانیم «نوروپاتی دیابتی چیست». نوروپاتی به اختلال عملکرد سیستم اعصاب محیطی گفته می‌شود. نوروپاتی دیابتی در افراد مبتلا به دیابت و معمولا در دست و پاها ایجاد می‌شود. این بیماری در ۴ نوع مختلف با نشانه‌های متفاوت است؛ بااین‌حال علائمی مثل سرگیجه، احساس ضعف در دست و پاها و از بین رفتن اندام در همه انواع نوروپاتی دیابتی دیده می‌شود.

افراد مبتلا به دیابت باید دائم تحت نظر متخصص غدد باشند؛ کنترل قند به جلوگیر از بروز نوروپاتی دیابتی و پیشرفت این بیماری کمک می‌کند. بیماران دیابتی نوع یک و دو برای کنترل قند خون به پزشک مراجعه می‌کنند. درمانگر باتوجه‌به نتایج آزمایش و شرح حال بیمار به تجویز دارو اقدام خواهد کرد. پخش دارو آدوراطب باعث در دسترس بودن بیشتر داروهای درمانی شده است. بیماران باید برای خرید دارو به داروخانه‌های سراسر شهر یا استان خود مراجعه کنند.